آموزش سبک زندگی و مدیریت اسلامی1
همه افراد به نوعی دنبال این هستند در مدت زندگی بهترین زندگی را برای خود و مجموعه اطراف خود فراهم سازند،که خود این مطلب و تعریف هر شخص از زندگی بستگی به جهانبینی و نوع نگرش او به جهان پیرامون او دارد،یکی از بهترین مدیریتها در حیطه زندگی را مبانی دینی ما بیان کرده اند که در این نوع نگرش منافع دنیایی و اخروی همراه با یکدیگر دیده شده اند و بهترین نتیجه را برای شخص مؤمن فراهم می آورد.قرآن هدف خلقت ما را بندگی بیان کرده است؛ بنابراین در همه شئوون زندگی؛ گفتار، پندار و رفتارهای فردی، اجتماعی، معاشرتی، سیاسی، اقتصادی، تفریحی باید رضایت خدا، محور کارهای ما قرار گیرد. امام کاظم (ع) مى فرمايند: تلاش كنيد كه زمانتان را چهار قسمت كنيد:
1. بخشی براى مناجات با پروردگار،
2.ساعاتى براى امرار معاش،
3 . قسمتی براى معاشرت با برادران راستگويى كه عيوبتان را به شما مى شناسانند و در باطن خالصانه دوست شمایند.
4. زمانی را نيز براى لذات حلالتان در نظر بگیرید و به واسطه اين ساعت چهارم (لذات حلال) است كه قادر به انجام سه ساعت ديگر هستيد. [1]
همه این چهار قسمت براساس هدف خلقت، باید در مسیر عبادت و بندگی خدا
باشد؛ بنابراین بندگی خدا دو گونه است بندگی خاص که به شکل نماز و روزه و..است و
بندگی عام که در کار، معاشرت و تفریح است یعنی این سه هم سوی با هدف کلی خلقت یعنی
بندگی خدا باید باشد.
مراحل خودتربیتی [2] از دقیقترین راه برای خودسازی و
تقویت قدرت اراده و اجرایی کردن برنامههای زندگی است. این برنامه با دقیقترین
برنامه هایی که روان شناسان برای کنترل خود و تقویت اراده دادهاند همخوانی دارد و
شامل مراحل زیر است:
1- مشارطه: از اول صبح با خود یا فرد محترم و مورد قبولی،
عهد (کتبی یا شفاهی) میکند که کاری را انجام دهد یا ترک کند.
2- مراقبه: در طول
روز بر حسن اجرای شرط و پیمان خود مراقبت دارد.
3- محاسبه: شب حساب و کتاب
میکند که چقدر موفق بوده و چقدر در برنامه کاهلی داشته است
4- معاتبه: اگر موفق
بوده خود را تشویق کلامی و اگرناموفق بوده خود را تنبیه و سرزنش کلامی میکند
5-
معاقبه: مرحلهای شدیدتر از معاتبه و سرزنش است در رفتار خود را تشویق یا تنبیه (
انفاق، روزه، و..) میکند. [3]
ادامه
دارد...
پی
نوشت :
1.«اجْتَهِدُوا فِی أَنْ
یَكُونَ زَمَانُكُمْ أَرْبَعَ سَاعَات»؛ 1. سَاعَه لِمُنَاجَاةِ اللَّهِ :2. وَ
سَاعَه لِأَمْرِ الْمَعَاشِ: 3. وَ سَاعَه لِمُعَاشَرَةِ الْإِخْوَانِ وَ
الثِّقَاتِ الَّذِینَ یُعَرِّفُونَكُمْ عُیُوبَكُمْ وَ یُخْلِصُونَ لَكُمْ فِی
الْبَاطِنِ:4. وَ سَاعَه تَخْلُونَ فِیهَا لِلَذَّاتِكُمْ فِی غَیْرِ مُحَرَّمٍ وَ
بِهَذِهِ السَّاعَةِ تَقْدِرُونَ عَلَى الثَّلَاثِ سَاعَات:تحف العقول، ص
409.بحارالأنوار، نیز رک: جلد 75، ص346.2 . مرابطه
3 . مرتضی مطهری، تعلیم و
تربیت در اسلام، ص 370، مسعود آذربایجانی، اخلاق اسلامی، ص223 و
224.
